In het boekjaar 2023/2024 leed Tata Steel Nederland (TSN) een verlies van €753 miljoen voor belastingen, wat het grootste verlies is sinds 2003. Dit verlies wordt veroorzaakt door dalende staalprijzen, verminderde vraag en vertragingen in het onderhoud en de vernieuwing van installaties. TSN behaalde vorig jaar nog een winst van €443 miljoen voor belastingen. De CEO, Hans van den Berg, omschreef het afgelopen jaar als financieel zeer uitdagend vanwege verslechterende marktomstandigheden, hoge energie- en grondstofprijzen en aanzienlijke projectvertragingen.
Tata Steel heeft bij het ministerie van Economische Zaken en Klimaat een aangepast duurzaamheidsplan ingediend met als doel “schoon, groen en circulair” staal te produceren in de IJmond. Het bedrijf, dat bekend staat als een grote CO2-uitstoter met regionale overlast, streeft ernaar vanaf 2030 staal te produceren met aardgas en waterstof op een kleinschaligere wijze dan eerder voorgesteld. Het doel is om jaarlijks 5 miljoen ton minder CO2 uit te stoten in IJmuiden, met een focus op het verminderen van overlast voor omwonenden.
Bewoners van de IJmond lopen een verhoogd risico op gezondheidsproblemen als gevolg van de uitstoot van Tata Steel, zo blijkt uit onderzoek van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM). Het onderzoek heeft aangetoond dat de grootste gezondheidswinst kan worden behaald door de hinder van en blootstelling aan de uitstoot van Tata Steel te verminderen.
Tata Steel in IJmuiden denkt momenteel na over de plannen om de fabriek te verduurzamen, waarbij het bedrijf diverse scenario’s onderzoekt, waaronder een scenario zonder het gebruik van groene waterstof. In 2021 kondigde Tata nog aan dat het zijn fabriek wilde verduurzamen door over te stappen op waterstofproductie in plaats van steenkool.
Tata Steel staat voor een grote uitdaging als het gaat om de omschakeling van één van de grootste CO2 producenten in Nederland naar wereldwijde koploper op het gebied van duurzame productie van staal. In 2030 moet de eerste waterstofstaalfabriek draaien en een hoogoven en een cokes- en gasfabriek buiten gebruik zijn gesteld. De noodzaak van deze enorme transitie is het gevolg van wetgeving maar zeer zeker ook van de publieke opinie die met onderzoeksrapporten van het RIVM in de hand Tata Steel veroordelen als de grootste vervuiler van Nederland die de mensen en de natuur in de omgeving vergiftigd. De transitie naar een onderneming die staat voor een schone productie vraagt echter niet alleen om nieuwe technieken, maar ook voor een andere bedrijfscultuur.
Tata Steel heeft zo’n anderhalf jaar geleden aangekondigd dat ze vanaf 2030 willen overstappen naar de productie van groen staal met behulp van waterstof. Doel van deze transitie is om de uitstoot van CO2 met miljoenen tonnen te verlagen. Sinds deze aankondiging is ‘het landschap’ waarin deze transitie moet plaatsvinden behoorlijk gewijzigd. Om straks 7 miljoen ton staal op een groene wijze te produceren, is een investering van vele miljarden euro’s nodig. Om deze investering op een verantwoorde wijze te doen, moeten er nog belangrijke vragen worden beantwoord. Belangrijkste vraag is daarbij wat de prijs van een ton groen geproduceerd staal wordt. Er is nog geen markt voor groen staal en is er dus geen basis voor het doorrekenen van het businessmodel.
I
In september 2021 kondigde Hans van den Berg, directeur van Tata Steel, aan dat de staalfabrikant de intentie heeft om in de toekomst staal te produceren met groene waterstof in plaats van kolen. Deze omslag werd ingegeven en afgedwongen door diverse milieurapportages waarin werd bevestigd dat Tata Steel de grootste vervuiler in Nederland is als het gaat om de uitstoot van CO2. Bovendien is in de afgelopen maanden ook nog eens duidelijk geworden dat Tata Steel veel vervuilender was dan gedacht. Onderzoek heeft aangetoond dat Tata Steel veel meer giftige stoffen uitstoot die direct effect hebben op de gezondheid van de omwonenden. Vooral jonge kinderen zijn hiervan de dupe. De vraag is daarom hoe ver Tata Steel met de realisatie van de ambitieuze plannen is.
De berichtgeving rondom TATA-steel was de laatste maanden niet positief te noemen. Zo kwam het bedrijf in het nieuws vanwege de grote CO2-uitstoot maar ook vanwege de neerslag van as in de woonwijken rondom de fabriek. Nu komen er betere signalen vanuit Velsen. Onafhankelijk onderzoek heeft namelijk aangetoond dat de transitie naar groene waterstof als brandstof voor het productieproces goed mogelijk is. In het kader van het plan Groen Staal van de FNV werd hiervoor onderzoek uitgevoerd door Ronald Berger. Belangrijke randvoorwaarde is echter wel de medewerking van lokale en nationale overheden. Lees verder
Met de keuze om over te stappen op groene waterstof voor de productie van staal creëert Tata Steel Nederland weer een goed perspectief voor de productie van staal in Nederland. Tata Steel is zoals bekend één van de grootste uitstoters van CO2 in Nederland en kwam als gevolg daarvan in de problemen vanwege de strengere milieumaatregelen. De directie van Tata Steel Nederland heeft met unanieme steun van de raad van commissarissen en het moederbedrijf uit India besloten om volop in te zetten op de productie van groen staal met behulp van waterstof. Deze omschakeling is niet alleen goed voor het klimaat door CO2 reductie, maar heeft ook de meeste voordelen voor de omgeving. Lees verder
Tata steel staat sinds enkele weken in de spotlights als gevolg van een tweetal milieuonderzoeken. De resultaten uit het eerste onderzoek, uitgevoerd door de GGD, vielen uiteindelijk niet negatief uit omdat de naam TATA uit het uiteindelijke onderzoeksrapport werd geschrapt. De reden om de naam TATA te schrappen uit het rapport lag in het feit dat het onderzoek zich richtte op de gevolgen van de vervuiling en niet op de veroorzaker. Hierdoor werd de naam TATA steel verder niet genoemd in de onderzoeksresultaten. De uitkomsten van het onderzoek dat door het RIVM is uitgevoerd, valt echter heel wat minder gunstig uit voor TATA steel. Lees verder
FNV Metaal heeft bij Tata Steel op 25 januari twee ledenvergaderingen gehouden over het principeakkoord cao & pensioenpremie dat eind vorig jaar tot stand kwam. In totaal heeft 86% van de aanwezige leden ingestemd met het principeakkoord waarmee deze definitief is geworden.
De Amerikaanse heffingen op staal raken het IJmuidense Tata Steel nauwelijks. De staalproducent exporteert vooral veel geavanceerde, lichte en schone producten overzee. Aan de NOS, dat de fabriek vandaag bezocht in verband met de 100e verjaardag van het voormalige Hoogovens, liet directievoorzitter Theo Henrar horen: “Ons staal is vrij speciaal en kan gewoonweg niet in de VS gemaakt worden. Neem het staal voor Duracell-batterijtjes. Dat is heel schoon staal dat voor 90 procent uit IJmuiden komt. Dus onze klanten betalen die 25 procent.”
Nadat een paar dagen terug verschillende media meldden dat deze week de fusie tussen Thyssenkrupp en Tata Steel rond zou komen, zijn economieredacties uit de hele wereld op zoek naar het laatste nieuws. Een klein overzicht. Lees verder
Het Indiase Tata Steel zou overwegen een meerderheidsbelang te nemen in de geplande Europese staal joint venture met Thyssenkrupp, als het nieuwe bedrijf eenmaal beursgenoteerd is. Dit melden bronnen aan Reuters. Onder de te vormen joint venture horen ook de huidige activiteiten van Tata Steel Europe in IJmuiden. Lees verder
De vakbonden en de leiding van Tata Steel Nederland zijn overeen gekomen dat er bij de op handen zijnde fusie met Thyssenkrupp geen gedwongen ontslagen zullen vallen. “Wel komen in drie jaar tijd 300 tot 400 banen te vervallen vanwege synergievoordelen. Maar die gaan via natuurlijk verloop”, aldus FNV Metaal-voorman Aad in ’t Veld in een reactie. Met het akkoord is er een verdere stap gezet richting fusie, maar is het samengaan tussen de staalgiganten nog geen voldongen feit. Volgens In ’t Veld moet er nog opheldering komen over het samenvoegen van de Nederlandse en Duitse afdelingen, en moeten de Europese Mededingingsautoriteiten hier nog toestemming aan verlenen. Lees verder
Over de exacte vorm en behoud van werkgelegenheid valt nog niet veel te zeggen. Maar de fabriek van Tata Steel in IJmuiden blijft zelfstandig voortbestaan na de voorgenomen fusie van Tata Steel met ThyssenKrupp. Dat heeft de directie van het Indiase staalconcern Tata aan de directie van Tata Steel Nederland (TSN) toegezegd. Tata IJmuiden blijft als geïntegreerd staalbedrijf voortbestaan, behoudt zijn zelfstandigheid van bestuur en financiën en kan met eigen geld blijven investeren. Volgens het akkoord wordt TSN na de fusie ook niet met schulden van andere delen van Tata opgezadeld.
Lees verder
Het vorige kabinet heeft zich al vanaf mei 2016 intensief bemoeid met de voorbereiding van de fusie van Tata Steel in Europa met het Duitse ThyssenKrupp. Daarbij werd vooral ook gelobbyd voor de vestiging van het hoofdkantoor in Nederland. Dit blijkt uit artikel van de Volkskrant die met een beroep op de WOB (Wet Openbaarheid Bestuur) beleidsdocumenten wist te bemachtigen.
Lees verder
De Zweedse investeringsmaatschappij Cevian Capital, heeft dit weekend de druk op het bestuur van Thyssenkrupp flink opgevoerd. Cevian dat 18% van de aandelen van Thyssenkrupp in handen heeft dringt aan op een totale afsplitsing van de staaldivisie. Dat afgesplitste deel kan zelfstandig fuseren met de Brits-Nederlandse activiteiten van Tata Steel. In een interview met de Frankfurter Allgemeinen Sonntagszeitung stelt Lars Förberg – oprichter van Cevian – dat de huidige plannen voor fusie met Tata Steel voor veel beleggers niet ver genoeg gaan: “De huidige structuur van Thyssenkrupp is te ingewikkeld. En daarnaast zijn de winstmarges per divisie te laag. Het Thyssenkrupp-bestuur moet haar eigen doelstellingen halen, en doet dat momenteel niet.” Verschillende Duitse belangenclubs voor kleine beleggers schaarden zich al achter Förbergs kritiek. Cevian doet de uitspraken op een cruciaal moment. Vrijdag aanstaande is de jaarlijkse aandeelhoudersvergadering in het hoofdkantoor in Bochum. Op de vraag of Thyssenkrupp CEO Hiesinger moet aftreden liet Förberg zich in bedekte termen uit: “Het is eigenlijk heel simpel. Als een strategie niet doeltreffend is, moet je die veranderen.” Lees verder
Zowel de centrale ondernemingsraad (COR) als de directie van Tata Steel Nederland zijn tegen een fusie met het Duitse Thyssenkrupp. Zij maken zich “ernstige zorgen” over de werkgelegenheid en zelfstandigheid van het staalbedrijf in IJmuiden. De centrale ondernemingsraad zei vandaag te vrezen dat er meer banen dan eerder gepland bij de fusie verdwijnen. De directie van de Nederlandse tak van het bedrijf zegt nu dat ze de zorgen van de OR deelt. Dit hebben de directie en cor laten weten nadat zij op hoofdlijnen zijn geïnformeerd over het principeakkoord. De directie en cor van Tata Steel Nederland hebben nog geen volledige inzage gekregen. Lees verder
De fusie van de Europese staalactiviteiten van Tata Steel en Thyssenkrupp zal geen invloed hebben op de staalprijs. Dat is de verwachting van Ben Orhan, een econoom verbonden aan marktanalysebureau IHS Markit. Aan het Britse financiële nieuwsblog The Verdict laat hij weten: “In relatie tot de staalprijs zal de fusie weinig te betekenen hebben. Het afgelopen decennium bepaalden ontwikkelingen in China de prijs, en dat blijft zo. Het nieuwe fusiebedrijf heeft een capaciteit van 20 miljoen ton per jaar. Dat is in het grote plaatje niet zo heel veel. Wereldwijd is de totale jaarlijkse capaciteit 1,5 miljard ton.” Lees verder