De economische stemming in de Nederlandse MKB-maakindustrie is in het eerste kwartaal van 2026 verslechterd. Dat blijkt uit de nieuwste Economische Barometer van Koninklijke Metaalunie. Vooral orderdruk, dalende winstgevendheid en oplopende kosten maken het voor ondernemers een lastige tijd.
Zowel op de binnenlandse markt als in exportmarkten melden meer bedrijven een verslechtering dan een verbetering van hun orderpositie. Tegelijk daalt het aantal weken werk in portefeuille voor het tweede kwartaal op rij. Dat wijst erop dat de vraag in brede zin afzwakt, terwijl bedrijven minder zicht hebben op continuïteit in de bezetting.
Opvallend is dat verkoopprijzen per saldo nog stijgen, terwijl bedrijfsresultaten juist teruglopen. Volgens de barometer lukt het veel ondernemingen onvoldoende om hogere kosten volledig door te berekenen. Daarmee neemt de margedruk verder toe. Het aandeel winstgevende bedrijven daalde sinds het tweede kwartaal van 2025 van 45 naar 37 procent. Het aandeel verlieslatende bedrijven steeg in dezelfde periode van 18 naar 23 procent.
Externe factoren versterken dat beeld. Metaalunie wijst onder meer op spanningen in het Midden-Oosten, hogere energie- en transportkosten en onzekerheid in internationale ketens. Voor metaalbedrijven met afhankelijkheid van importgrondstoffen of exportmarkten kan dat direct voelbaar zijn.
Toch is niet alles negatief. Voor het tweede kwartaal verwachten meer ondernemers een verbetering van het bedrijfsresultaat dan een verdere verslechtering. Dat duidt op voorzichtig vertrouwen, al blijft de uitgangspositie broos.
Voor de metaalverwerkende industrie betekent dit dat 2026 voorlopig wordt gekenmerkt door een dubbele opgave: efficiënt blijven produceren in een zwakkere markt, terwijl kostenbeheersing en leveringszekerheid tegelijk steeds belangrijker worden.